Eer uw vader en uw moeder

Salomo schreef het boek Spreuken niet om beroemd te worden, maar om ons te leren leven tot eer van God. Hij vindt het van levensbelang dat jonge mensen kennis krijgen, leren voorzichtig en bedachtzaam te zijn, respect hebben voor God, maar ook respect hebben voor hun ouders. Overigens geldt deze laatste opdracht niet alleen voor jonge mensen. Je ouders eren is een levenslange opdracht.

Spreuken 1:8 laat zien hoe we in de praktijk eerbied kunnen tonen aan onze ouders: “Hoor, mijn zoon, de tucht van uw vader en verwerp de onderwijzing van uw moeder niet.” In dit vers zien we een dichtvorm die veelvuldig voorkomt in het boek Spreuken, namelijk die van het parallellisme. “Hoor” en “verwerp niet” hebben ongeveer dezelfde betekenis, net als “tucht” en “onderwijzing”. In het Hebreeuws staat er voor onderwijzen het woord “torah”. Het onderwijs van ouders moet gebaseerd zijn op het Woord van God! We tonen eerbied voor onze ouders door de goddelijke waarheden die ze ons hebben geleerd ter harte te nemen en niet te verlaten.

Dit betekent niet dat we onze ouders blindelings moeten volgen. Soms moeten we een andere weg gaan dan zij omdat we anders God ongehoorzaam zouden zijn. Mensen als Calvijn en Luther deden dat. En ook Paulus. Zijn ouders waren geen volgelingen van Jezus. Maar dat betekent niet dat we liefdeloos, brutaal of lelijk tegen ze mogen zijn. Onze ouders respectvol behandelen blijft recht overeind staan, ook als zij ons misschien schade hebben berokkend. De Bijbel staat bol van deze opdracht. Paulus schrijft ondanks de grote verschilpunten met respect en dankbaarheid over zijn ouders (Handelingen 24:14).

In Oosterse culturen is deze respectvolle houding naar ouders meer aanwezig dan in onze Westerse cultuur. Wij dreigen het te verliezen. Onze ouders eren is echter een grondprincipe. Het is één van de tien geboden van God. Gezinnen, families maar ook maatschappijen staan of vallen ermee.